Bộ trưởng Bộ Xây dựng yêu cầu tập trung cao độ cho các dự án đường sắt trọng điểm quốc gia, đảm bảo đủ điều kiện khởi công đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam theo đúng tiến độ đặt ra.
Theo thông báo kết luận của Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trần Hồng Minh tại cuộc họp kiểm điểm tình hình triển khai Dự án đường sắt tốc độ cao trục Bắc – Nam và Dự án đầu tư xây dựng tuyến đường sắt Lào Cai – Hà Nội – Hải Phòng, Bộ trưởng yêu cầu toàn ngành tập trung cao độ, hành động quyết liệt hơn nữa nhằm đẩy nhanh tiến độ triển khai các dự án đường sắt trọng điểm quốc gia.
Theo thông báo kết luận tại cuộc họp kiểm điểm tiến độ các dự án, lãnh đạo Bộ Xây dựng nhấn mạnh bối cảnh hiện nay không cho phép chậm trễ, đòi hỏi sự vào cuộc đồng bộ, liên tục và hiệu quả của các đơn vị liên quan, đặc biệt ở những khâu có tính quyết định đến thời điểm khởi công.

Nỗ lực khởi công dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam vào cuối năm 2026. Ảnh minh họa
Trong đó, công tác giải phóng mặt bằng được xác định là “điểm then chốt” ảnh hưởng trực tiếp đến tiến độ tổng thể. Bộ trưởng yêu cầu khi đủ cơ sở pháp lý phải hoàn thành việc bàn giao đầy đủ tim tuyến, mốc giới và phạm vi giải phóng mặt bằng cho các địa phương, đồng thời chủ động phối hợp xử lý sớm việc di dời các công trình hạ tầng kỹ thuật như điện, nước, viễn thông… nhằm tránh tình trạng ách tắc dây chuyền.
Đối với dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam, Bộ trưởng giao Vụ Kế hoạch – Tài chính khẩn trương hoàn thiện báo cáo của Bộ Xây dựng về cơ chế đặc thù, phương thức đầu tư và tiêu chí lựa chọn nhà đầu tư, làm cơ sở trình cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định.
Song song đó, Cục Kinh tế – Quản lý đầu tư xây dựng được giao chủ trì, phối hợp với chủ đầu tư xây dựng tiến độ chi tiết cho từng nhóm công việc, bảo đảm mục tiêu khởi công dự án vào cuối năm 2026. Bộ Xây dựng đặc biệt lưu ý việc vận dụng linh hoạt các cơ chế đặc thù để sớm lựa chọn tư vấn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi.
Bộ trưởng cũng yêu cầu các đơn vị chức năng tham mưu thành lập các Ban Chỉ đạo của Bộ để trực tiếp chỉ đạo, điều phối quá trình triển khai các dự án đường sắt quốc gia, bảo đảm sự chỉ đạo xuyên suốt, thống nhất.
Về tiến độ thực tế, theo báo cáo của Bộ Xây dựng, thời gian qua Ban Quản lý dự án đường sắt, chủ đầu tư đã phối hợp chặt chẽ với các địa phương và Tập đoàn Điện lực Việt Nam trong công tác bồi thường, hỗ trợ và tái định cư. Đến nay, đã có 12/15 địa phương khởi công xây dựng khu tái định cư, dự kiến đồng loạt triển khai vào dịp 19/8/2025.
Ngành điện cũng đã vào cuộc sớm. Tổng Công ty Điện lực Việt Nam đã chỉ đạo toàn bộ 15 công ty điện lực địa phương và 4 công ty truyền tải điện khu vực tiến hành rà soát, kiểm đếm các vị trí giao chéo với tuyến đường sắt, đồng thời lập phương án sơ bộ di dời các công trình điện bị ảnh hưởng.
Cùng với việc làm việc với các địa phương, Ban Quản lý dự án đường sắt đang triển khai đồng thời nhiều đầu việc quan trọng, gồm lựa chọn tư vấn quản lý dự án, rà phá bom mìn vật nổ, đánh giá tác động môi trường và các gói thầu tư vấn phục vụ giai đoạn chuẩn bị đầu tư.
Sau khi Quốc hội ban hành nghị quyết liên quan, Bộ Xây dựng sẽ tham mưu Chính phủ hướng dẫn triển khai thực hiện ngay trong tháng 1/2026. Hiện nay, Ban Quản lý dự án đường sắt đang thực hiện các thủ tục lựa chọn tư vấn để phục vụ công tác lập Báo cáo nghiên cứu khả thi.
Trên cơ sở kết quả nghiên cứu của tư vấn và quyết định của cấp có thẩm quyền về phương án hướng tuyến, vị trí nhà ga và khu depot, chủ đầu tư sẽ triển khai ngay việc lập hồ sơ ranh giới giải phóng mặt bằng, tổ chức cắm mốc và bàn giao cho các địa phương theo đúng quy định.
Dự án đường sắt tốc độ cao Bắc – Nam có chiều dài toàn tuyến khoảng 1.541km, bắt đầu từ ga Ngọc Hồi (Hà Nội) và kết thúc tại ga Thủ Thiêm (TP. HCM), đi qua địa bàn 20 tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương.
Tuyến được đầu tư mới với đường đôi khổ 1.435 mm, tốc độ thiết kế 350km/giờ, tải trọng 22,5 tấn/trục, gồm 23 ga hành khách và 5 ga hàng hóa. Dự án chủ yếu phục vụ vận chuyển hành khách, đồng thời đáp ứng yêu cầu lưỡng dụng cho quốc phòng, an ninh và có thể vận tải hàng hóa khi cần thiết.
Sơ bộ, dự án cần khoảng 10.827ha đất, trong đó có khoảng 3.655ha đất trồng lúa, 2.567ha đất lâm nghiệp và hơn 4.600ha các loại đất khác theo quy định pháp luật. Số dân phải bố trí tái định cư dự kiến khoảng 120.836 người.
Tổng mức đầu tư sơ bộ của dự án là khoảng 1,71 triệu tỷ đồng (tương đương 67,3 tỷ USD), sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước bố trí trong các kỳ kế hoạch đầu tư công trung hạn và các nguồn vốn hợp pháp khác. Theo kế hoạch, Báo cáo nghiên cứu khả thi được lập từ năm 2025 và phấn đấu cơ bản hoàn thành toàn tuyến vào năm 2035.
Nguồn: https://nguoiquansat.vn/chi-1-nam-nua-viet-nam-se-khoi-cong-sieu-du-an-duong-sat-hon-67-ty-usd-263769.html